Ялгуусан хайрын дууль (Өгүүллэг) - 2
2017 оны 9 сарын 26
Үргэлжлэл. Өмнөхийг ЭНДЭЭС...
7
Тэр тайван бөгөөд сэтгэл хангалуун харагдлаа. Гэхдээ бага ярив. Фабийгаас хоёулангийнх нь таньдаг байсан хүмүүсийн талаар, Германы аян дайны талаар, Карл хааны талаар асууж, өөрөө Ром явж шинэ Папыг харах хүсэлтэй байгаагаа ч дуулгав. Тэр Валерияд дахиад л шираз дарс санал болголоо. Ингээд түүний татгалзсан хариуд өөрийнхөө талаар ярьж буй мэт “Одоо тэгэхээр хэрэггүй юм байна” гэж дуугарав. Эхнэртэйгээ хамт унтлагын өрөө рүүгээ буцаж очоод Фабий удалгүй нойрсчээ. Цагийн дараа сэрээд, хэн ч түүнтэй хэвтэр хуваалцаагүй юм байна гэдэгт үнэмшиж ядав. Валерия түүний дэргэд байсангүй. Тэр түргэхэн шиг өндийж бослоо. Яг тэр мөчид эхнэрээ шөнийн хувцастайгаа цэцэрлэгээс өрөөнд орж ирж буйг харав. Багахан бороо ороод удаагүй байсан ч сар тодоос тод гэрэлтэж байлаа.

Нүүрэндээ нууцхан айдас илэрхийлсэн Валерия нүдээ анин ор руу дөхөж ирээд урагш сунгасан гараараа түүнийг тэмтрээд чимээгүйхэн хэвтээд өгөв. Фабий түүн рүү хандаж асуулт асуусан боловч юу ч хариулсангүй. Тэрбээр унтсан мэт байлаа. Тэр түүнд хүрээд, хувцас, үсэн дээр нь борооны дуслууд харин нүцгэн хөлийнх нь уланд элсэн ширхэг байхыг мэдрэв. Цочирдсон тэрбээр давхийн босоод хагас онгорхой байсан хаалгаар гарч цэцэрлэг рүү гүйжээ. Сарны тод гэрэл бүх зүйлийг гэрэлтүүлнэ. Фабий эргэн тойрноо хараад, элсэн дээр хоёр хүний хөлний мөр зурайж байхыг олж харав. Нэгнийх нь хөл нүцгэн байх агаад гэр, байр хоёрын дунд орших мэлрэгээр хийсэн сүүдрэвч рүү хөтөлсөн байлаа. Тэрбээр тээнэгэлзэж зогслоо. Гэнэт өнгөрсөн шөнө сонссон өнөөх дууны эгшиг дахин цуурайтав. Дагжин чичрээд байр руу гүйлээ… Муций өрөөний голд зогсоод хийл тоглож байв. Фабий түүн рүү харайлган хүрч очив.
- Чи цэцэрлэгт байсан уу? Чи гарсан уу? Чиний нөмрөг бороонд норсон уу?
- Үгүй… Мэдэхгүй… Гараагүй шиг л санагдах юм гэж Муций Фабийн гэнэт ирсэнд болоод түүний сэтгэл догдолсон байдлыг хараад гайхсан мэт хариулав.
Фабий түүний гараас шүүрч авлаа.
- Чи яагаад энэ аялгууг дахин тоглож байгаа юм? Чи дахиад л зүүдэлсэн хэрэг үү?

Муций Фабий руу гайхсан байдалтай харан чимээгүй зогссоор л байв.
- Хариулаач!
- Сар дугуй бамбай мэт болов
Гол могой мэт гялтганан байна
Нөхөр сэрж дайсан унтаж байна
Харцага тахиаг хумсаараа барина.
Туслаарай! гэж Муций зүүрмэглэсэн мэт аман дотроо бувтнав.
Фабий хоёр алхам ухарч, Муций руу ширтэн хараад бодов… Удалгүй гэртээ, ор руугаа буцаж ирлээ.

Толгойгоо бөхийлгөн гараа сул алдлан тавив. Валерия бөх гэгч нь нойрсож байлаа. Тэрбээр удалгүй түүнийг арайхийн сэрээв… Валерия түүнийг хармагцаа хүзүү рүү нь харайн барьж аваад татвагасхийн тэврэв. Түүний бүх бие дагжин чичирч байлаа.
- Юу болов? Миний эрдэнэ, юу болов? гэж түүнийгээ тайвшруулахаар Фабий давтан хэлэв. Харин бүсгүй түүний цээжинд наалдан амьсгаа даран байсаар байлаа.
- Пөөх, ямар аймаар зүүд зүүдлэв ээ хэмээн тэрбээр нүүрээрээ түүн рүү наалдан шивнэлээ. Фабий асуулт асуухыг хүссэн боловч тэрбээр зөвхөн чичирсээр байв.
Түүний тэвэрт тэрбээр зүүрмэглэхэд өглөөний үүрийн туяанд цонхны шил улайж эхэлжээ.

8
Дараагийн өдөр Муций харагдсангүй. Харин Валерия нөхөртөө өөрийн оюун санааны эцэг амьдардаг хөрш зэргэлдээ орших сүм рүү явах гэж байгаагаа дуулгав. Тэрхүү настай ламтанд тэрбээр хязгааргүй их итгэл хүлээлгэдэг санж. Фабийн тавьсан олон асуултад тэрбээр сүүлийн өдрүүдэд ер бусын сэтгэгдлүүдээр нэрвэгдсэн өөрийн сэтгэлийг ний нуугүй дэлгэж, хөнгөлөх хүсэлтэй байгаагаа хэлэв. Валериягийн цонхийсон царайг харж, түүний унтарч буй дуу хоолойг сонсоод Фабий санаа зорилгыг нь дэмжив. Хүндэт эцэг Лоренцо түүнд ашигтай зөвлөгөө өгч, эргэлзээг нь сарниулж чадах юм. Дөрвөн дагалдагчийн хамгаалалт дор Валерия сүм рүү явав. Харин Фабий гэртээ үлдээд, эхнэртээ юу тохиолдсон болохыг мэдэхийг хичээж, байнгын айдас, уур хилэн болон тодорхой бус хардалт сэрдэлтээс үүссэн өвдөлтийг мэдрэн буцаж иртэл нь цэцэрлэг дундуур хэрэн тэнэлээ… Тэр нэг бус удаа байраараа оров. Гэвч Муций ирээгүй л байлаа. Харин малай эр Фабийд адагтаа л ингэж санагдсанаар алсаас зусар байдалтай толгойгоо дохин, айсан мэт эртнээс инээдээ барьж ядсан хүрэл царай гарган түүн рүү гөлрөв. Энэ хооронд Валерия ичиж зоволгүйгээр, айлгүйгээр оюун санааны эцэгтээ нүглээ наминчлан бүхнийг ярьжээ. Оюун санааны эцэг түүнийг анхааралтай сонсож адислаад, өөрөө ч мэдэлгүй үйлдсэн нүглийг нь цайруулж өгөв.

Харин өөрөө энэ талаар “Илбэ, ад зэтгэрийн ид шид… Үүнийг ингэж орхиж болохгүй” гэж бодов. Ингээд ламтан Валерияг бүрмөсөн тайвшруулж, тайтгаруулахын тулд ордон руу хамт явжээ. Ламтныг хараад Фабий сэтгэл нь ихэд зовнив. Гэвч туршлагатай өвгөн түүнтэй хэрхэн харьцахаа урьдчилж бодсон байв. Фабийтай хоёулахнаа үлдээд, мэдээж тэрбээр нүглээ наминчилсны нууцыг мэдээгүй байсан л даа, түүнд боломжтой бол Валериягийн сэтгэл санааг өөрийн яриа, дуу, биеэ авч яваа байдлаараа үймүүлж орхисон, өөрийн урьж авчирсан зочноо гэрээсээ холдуулахыг зөвлөжээ. Ламтны үзэж буйгаар Муций урьд өмнө нь итгэл үнэмшилдээ тийм ч хатуу бат байгаагүй мэт санагджээ. Харин тийм удаан хугацаагаар Христийн шашны гэрэл гэгээгээр гийгүүлэгдээгүй орнуудад байснаар тэндээс худал хуурмаг сургаалийн халдвар тээн авчирч мэдэхээс гадна нууц ид шидийг таньж мэдсэн байж болох бөгөөд эртний нөхөрлөл нь өөрийн эрхийг үзүүлсэн хэдий ч ухаалаг болгоомжлол, хагацах шаардлага байгааг харуулж байна гэж ламтан айлдав. Фабий хүндэт гэлэнтэй санал нэг байв. Валерия ламтны нөхөрт нь өгсөн зөвлөгөөг сонсоод гэрэлтээд явчихав. Ингээд хосуудад сайн сайхныг хүсэн ерөөж, хийд болон ядууст зориулан өгсөн асар их өргөл сэлтийг аван эцэг Лоренцо гэр рүүгээ явжээ.

Фабий оройн хоолны дараа Муцийтай учраа олох санаатай байв. Гэвч эртний зочин оройн хоолон дээр буцаж ирсэнгүй. Тиймээс Фабий Муцийтай хийх яриагаа дараагийн өдөр болгож хойшлуулахаар шийджээ. Улмаар тэд унтлагын өрөө рүүгээ одлоо.

9
Валерия удалгүй нойрсчээ... Харин Фабий унтаж чадахгүй хөрвөөлөө. Шөнийн нам гүмд харсан үзсэн, мэдэрсэн бүхэн тод харагдаж байв. Тэрбээр өөртөө урьдын адил хариулт олоогүй асуултуудыг илүү шаргуу тавьсаар байлаа. Муций домч, таринч болчихсон юм уу? Ингээд Валерияг хордуулчихсан юм биш байгаа? Тэр өвдчихсөн байна… Гэхдээ ямар өвчнөөр? Толгойгоо гар дээрээ тавиад бүлээн амьсгалаа түгжин хүнд бодолд автав. Сар ахиад л үүлгүй тэнгэрт гарч ирлээ. Хагас тунгалаг цонхны шилийг нэвтлэн орж ирэх сарны туяатай хамт байрны зүгээс, эсвэл Фабийд тэгж санагдав уу, хөнгөхөн бөгөөд үнэртэй урсгалтай төстэй сэрчигнэсэн салхи орж ирэв… Ингээд улиг болсон тачаангуй шивнээ сонсогдож эхлэвэй…

Тэр мөчид Валерия сулхан, үл мэдэг хөдөлж эхлэхийг анзаарав. Тэрбээр зогтусан харлаа. Тэр босож, эхлээд нэг хөлөө, дараа нь нөгөө хөлөө орноос буулгаж, зүүдний өвчтэй хүн шиг урагшаагаа тэмүүлэн амьгүй мэт бүүдийсэн нүдээр харан гараа урагш сунган цэцэрлэгийн хаалга руу чиглэв. Фабий тэр даруй унтлагын өрөөний нөгөө хаалга руу үсрэн буланг тойрон гүйж, хурдан шаламгай гэгч очоод цэцэрлэг руу хөтөлсөн хаалгыг түгжчихэв… Арай л гэж түгжээнээс нь шүүрэн автал хэн нэгэн хаалгыг дотроос нь дахин дахин дарж, онгойлгохоор хүчлэн буйг мэдэрлээ… Дараа нь чичирсэн гаслан ёолох дуун цуурайтав.

“Гэхдээ Муций хотоос ирээгүй байгаа биз дээ?” гэсэн бодол Фабийн толгойд гэнэт орж ирэв. Ингээд тэрбээр байр руугаа ухасхийв…

Тэр юу харах нь энэ вэ?
Түүн рүү сарны туяаны гэрлийн гялбаанд тод гэрэлтсэн зам дээр мөн л зүүдний өвчтэй хүн мэт гараа урагш сунган нүдээ амьгүй юм шиг нээсэн Муций ирж явлаа… Фабий түүн рүү гүйж очив. Гэвч тэрбээр түүнийг анзааралгүйгээр алхан жигдхэн урагшилсаар байв. Түүний ямар ч хөдөлгөөнгүй нүүр царай сарны гэрэлд яг л малай эрийнх шиг инээмсэглэн байв. Фабий түүний нэрийг дуудахыг хүсэв… Гэвч тэр мөчид түүний ар талд гэрийн цонх цохих нь сонсдов… Тэрбээр эргэн тойрноо ажлаа…

Үнэн хэрэг дээр унтлагын өрөөний цонх дээрээсээ доош нээгдсэн байсан агаад хөлөө босгоор давуулан Валерия цонхон дээр зогсож байв… Түүний гар Муцийг эрж байгаа мэт байлаа… Тэр түүн рүү хамаг биеэрээ татагдаж байв.

Фабийн цээж үгээр хэлэхийн аргагүй галзуурлын давалгаагаар дүүрэв. “Хараал идсэн илбэчин!” хэмээн тэрбээр галзуурсан мэт хашгирав. Ингээд Муцийн хоолойноос нэг гараараа хавчин барьж, нөгөөгөөрөө бүсэндээ байгаа чинжаал хутгыг тэмтрэн олж аваад түүний хажуу руу бариулыг нь хүртэл, ирийг нь далд ортол бүлж орхилоо.

Муций чарлан хашгирчээ. Төдөлгүй алгаараа шархаа даран арагшаа байр руу бүдчин гүйв… Гэтэл Фабий түүнийг цохисон яг тэр мөчид Валерия мөн чарлан хашгираад, хяргагдсан юм шиг газар үхэдхийн унажээ.
Фабий түүнийг ухасхийн өргөөд ор руу аваачиж тавиад ярьж эхлэв…

Тэр удаан гэгч нь хөдөлгөөнгүй хэвтлээ. Эцэст нь нүдээ нээгээд, гүнзгий амьсгаа авч дөнгөж сая зайлшгүй үхлээс аврагдсан хүн шиг тасалдангуй бөгөөд баясгалантайгаар нөхөр рүүгээ харж, түүний хүзүүгээр нь тэвэрч аваад цээжинд нь наалдлаа. “Чи, чи, энэ чи” гэж тэр шулганав. Гараа бага багаар тэнийлгэж, толгойгоо гэдрэг нь болгоод аз жаргалтай инээмсэглэлээр “Бурханы алдар бадраг, бүх зүйл дууслаа… Гэхдээ би яасан их ядраа вэ!” хэмээн шивнэж хэлээд тэрбээр бөх авч хүнд биш нойронд автан унтаад өгөв.

10
Фабий орны хажууд доош суув. Улмаар нүдээ түүний зэвхийсэн ч аль хэдийнэ тайвширсан царайнаас салгалгүйгээр юу болсон талаар… түүнчлэн хэрвээ Муцийг хөнөөсөн бол одоо хэрхэн биеэ авч явах вэ, ямар арга хэмжээ авах вэ хэмээн бодож гарлаа. Ингэхдээ тэр чинжаалны ир хэр гүнзгий орсон талаар санаж, үүнд эргэлзэхгүй байж чадсангүй. Муцийг алчихсан бол үүнийгээ нууж болохгүй шүү дээ! Үүнийг гүнтэн, шүүхэд мэдэгдэх хэрэгтэй… Гэхдээ ийм ойлгомжгүй хэргийг хэрхэн тайлбарлах билээ? Фабий гэртээ өөрийнхөө сайн найзыг алчихлаа! Юуны төлөө? Ямар учраас? хэмээн шалгааж эхэлнэ… Муцийг алаагүй бол?

Фабий цаашдаа мэдэхгүйгээр үлдэх хүчгүй болсон байлаа. Валерияг унтсан гэдэгт үнэмшин зөөлөн сандал дээрээс болгоомжтой босож, гэрээс гараад байр руу чиглэжээ. Тэнд бүх юм нам гүм байлаа. Зөвхөн нэг цонх л гэрэлтэй харагдаж байв. Тэрбээр зүрх алдран гадна талын хаалгыг (түүн дээр цустай гарын мөр байх агаад элсэн зам дээр цусны дуслууд харлан үзэгдэв) онгойлгон эхний харанхуй өрөө рүү ороод гайхан цочирдож… босгон дээр нь зогтусав. Өрөөний голд хоргой дэр бүхий перс хивсэн дээр хар хүрээтэй өргөн улаан том алчуураар ороосон толгойгоо тавиад бүх мөчөө цэх сунгасан Муций хэвтэж байлаа. Хөхөрсөн зовхитой, аньсан нүдтэй, лав шиг шар өнгөтэй түүний нүүр тааз руу харжээ. Түүний амьсгал мэдрэгдсэнгүй, тэр үхсэн мэт байлаа. Улаан алчууранд тунтраастай түүний хөлний дэргэд малай эр өвдөглөн суух аж. Тэр зүүн гартаа оймтой төстэй ч урьд хожид үзэж байгаагүй ургамлын мөчрийг бариад бага зэрэг бөхийсөн байдалтайгаар өөрийн эзнийг ширтэн байлаа.

Шаланд зоолттой том биш бамбар ногоон өнгийн галаар асаж, ганцаар өрөөг гэрэлтүүлж байв. Дөл нь сэвэлзэхгүй бас уугихгүй байлаа. Малай эр Фабийг орж ирэхэд хөдөлсөнгүй. Зөвхөн нүдээрээ өлийсхийн хараад Муций рүү дахин тэмүүлэв. Тэрбээр мөчрийг үе үе агаарт дэрвэлзүүлэн нэг дээш, нэг доош буулгаж байв. Энэ үеэр түүний хэлгүй ам нээгдэж, авиа гаргалгүйгээр үг дуудаж буй мэт хөдөлж байлаа. Малай эр, Муцийн дунд Фабийн найзыгаа бүлсэн чинжаал хутга хэвтэх аж. Малай эр нөгөө мөчрөөрөө цусанд будагдсан ирийг нь нэг удаа цохив. Дахин нэг минут өнгөрлөө. Фабий малай эр рүү дөхөж очоод түүн рүү тонгойж, хагас өнгөөр “Үхчихсэн үү?” гэж дуугарав. Малай эр толгойг дээрээс доош бөхийлгөж, алчуурнаас баруун гараа чөлөөлөн хаалга руу захирангуй заалаа. Фабий асуултаа давтах гэсэн боловч захирангуй гар хөдөлгөөнөө дахин давтжээ. Иймд Фабий эгдүүцэн, гайхал тээсэн чигтээ гэмшингүйгээр гарч одлоо.

Тэр илүү тайвширсан царайтай Валерияг урьдын адил унтаж буйг олж харав. Тэр хувцсаа тайлалгүйгээр гараараа тулан цонхны хажууд суулаа. Дахиад л гүн бодолд автав. Дээшилж буй нар түүнийг тэр газарт нь чилээж орхилоо. Валерия сэрээгүй л байв.

11
Фабий түүний сэрэхийг хүлээж байгаад Феррара руу явах хүсэлтэй байлаа. Гэнэт унтлагын өрөөний хаалгыг хэн нэгэн хөнгөхөн гэгч тогшив. Фабий гартал түүний өмнө ордны даамал өвгөн Антонио зогсож байлаа.
Өвгөн – Эрхэм ээ! Эрхэм Муций бие нь чилээрхсэн тул бүх эд юмсаа аваад нүүхийг хүсэж байна. Тиймээс та түүнд эд юмсаа эмхлэх хүмүүсийг өгч, үдийн хоол гэхэд ачлага уналганы морьд, хэд хэдэн хөтөч илгээж тусална уу хэмээн хүссэнийг малай эр бидэнд уламжиллаа гэж өвгөн хэлэв. Та зөвшөөрөх үү?
- Үүнийг чамд малай эр хэлээ юү гэж Фабий лавлав. Ямар байдлаар? Тэр чинь хэлгүй шүү дээ.
- Май, эрхэм ээ. Энэ түүний манай хэлээр маш зөв, гаргацтай бичсэн зурвас байна.
- Тэгээд Муций өвдчихсөн гэж чи хэлээд байна уу?
- Тийм ээ, маш их өвдчихсөн. Түүнийг харж болохгүй гэнэ.
-Эмч рүү хүн явуулаагүй юу?
-Үгүй, малай эр зөвшөөрөөгүй.
-Ингэхэд үүнийг малай эр чамд бичиж өгөө юү?
-Тийм ээ, тэр.
Фабий таг болов.
-За, тэгвэл яах вэ дээ. Бушуухан гүйцэтгэ гэж эцэст нь тэр дуугарлаа.

Антонио холдон одов.
Фабий эргэлзэж тээнэгэлзсэн харцаар зарцынхаа араас харжээ. “Тэгэхээр үхээгүй байх нээ” гэж бодов… Ингээд тэрбээр баярлах уу, эсвэл харамсах уу гэдгээ ч мэдсэнгүй. Өвдчихсөөн? Гэхдээ хэдхэн цагийн өмнө тэр үхдэлийг харсан шүү дээ.
Фабий Валерия руу буцаж очлоо. Тэр сэрээд толгойгоо өндийлгөв. Эхнэр, нөхөр хоёр удаан гэгч нь учиртай харц солилцов. “Тэр аль хэдийнэ байхгүй болчихсон уу?” хэмээн Валерия гэнэт дуугарав. Фабий цочлоо. “Яаж… Үгүй биз дээ? Чи чинь… Тэр явчихсан уу?” гэж тэрбээр үргэлжлүүлэв. Фабийгийн зүрхээр хөндүүрлэж, эвгүй оргив. “Арай яваагүй, гэхдээ тэр өнөөдөр явна”. –“Ингээд бид түүнийг дахиад хэзээ ч харахгүй юу? Хэзээ ч. Нөгөө зүүднүүд хэзээ ч давтагдахгүй юу? “Үгүй”. Валерия дахин баяр хөөртэйгээр амьсгал авав. Түүний уруул дээр дахин жаргалтай инээмсэглэл тодорчээ. Тэрбээр хоёр гараа нөхөр рүүгээ сунган “Ингээд бид түүний талаар хэзээ ч ярихгүй. Хэзээ ч. Сонсож байна уу, миний хайр аа? Ингээд би өрөөнөөсөө гарахгүй, түүнийг явтал. Харин чи над руу миний зарц нарыг явуул… Аа, нээрээ тийм. Зогсоорой, чи энэ зүйлийг ав! хэмээгээд Муцийн түүнд өгсөн унтлагын өрөөний ширээн дээр байгаа сувдан сондор руу заав. Түүнийг яг одоо гүнзгий худаг руу аваачаад шидчих. Намайг тэвэр. Би чиний Валерия байна. Түүнийг явахаас нааш над руу бүү ирээрэй” гэв.

Фабий сондорыг авлаа. Сувднууд нь өнгөө алдсан мэт харагдав. Ингээд эхнэрийнхээ гуйснаар бүгдийг ёсчлон хийв. Дараа нь тэр Муцийн байрлаж байгаа байшингийн зүг явахаар зэхэж буй хүмүүсийг алсаас сэм харан цэцэрлэг дундуур хэрэн бэдчиж гарлаа. Хүмүүс авдар савнуудыг зөөж, морьдыг ачаалж байв. Харин малай эр тэдний дунд байсангүй. Үгээр хэлэхийн аргагүй тийм зүйл тэр байшинд чухам юу болж байгааг дахин харах хүслийг нь оргилуулав. Тэрбээр түүний ар талд Муцийн хэвтэж байсан өрөөний дотор талыг нь нэвт харж болох нууц хаалга байдгийг санав. Иймд нөгөө хаалга руу гэтэж очоод түүнийг цоожгүй байхыг нь олж харлаа. Чингээд хүнд хөшгөн хаалтыг сөхөөд тээнэгэлзсэн харц чулуудав.

12
Муций хивсэн дээр хэвтэж харагдсангүй, харин аян замын хувцастайгаа сууж байлаа. Гэхдээ л Фабийд анх үзсэн шиг үхдэл мэт санагдав. Мэлэрсэн толгой зөөлөн сандлын түшлэгэн дээр хөдөлгөөнгүй унжсан байдалтай байх агаад дээш харуулж тавьсан дэлгээстэй гар нь өвдгөн дээрээ шарлан байв. Цээж нь төвхгөр биш байлаа. Зөөлөн сандлын хажууд хатсан өвс цацсан шалан дээр бараг амьсгал бачимдуулсан үнэр болох заарын үнэр гаргасан хар шингэн зүйлээр бохирлогдсон хэдэн аяга хэвтэх аж. Аяга болгоны эргэн тойронд алтан нүдээ ганц нэг гялалзуулан зэс өнгөтэй том биш могой цагираглан хэвтэж байв. Харин Муцийн яг урд нь түүнээс хоёр алхмын зайтай барын сүүлээр бүсэлсэн тод өнгийн хоргой нөмрөгөөр биеэ ороосон, толгой дээрээ эвэртэй титмийн хэлбэртэй өндөр бүрх малгайтай малай эрийн урт бие горзойж байлаа. Тэрбээр хөдөлгөөнгүй байсангүй. Нэг бол залбирч буй мэт гүн хүндэтгэлтэйгээр бөхийж, нөгөө бол бүх биеэрээ цэх болж, тэр бүү хэл өлмий дээрээ зогсоно. Нэг бол гараа жигд өргөн дэлгэж, Муцийн чиглэлд шаргуу хөдөлгөж байлаа. Мөн заналхийлж эсвэл захиран хөмсгөө зангидан хөлөөрөө дэвсэлж байв. Энэ бүх хөдөлгөөн түүнд асар их хүчээр олдож бүр зовлон учруулж байгаа мэт харагдлаа. Тэрбээр хүндхэн амьсгалж түүний нүүрнээс хөлс урсаж байв. Гэнэт тэр газар дээрээ зогтусав. Улмаар цээжиндээ агаар хуримтлуулж, духаа үрчийлгэн, яг л жолоо барьж байгаа мэтээр атгасан гараа өөр рүүгээ хүчлэн татав…

Фабийг үгээр хэлэхийн аргагүй айдаст автуулан Муцийн толгой малай эрийн гарын араас тэмүүлж зөөлөн сандлын түшлэгнээс алгуурхан хөндийрлөө…Малай эр гараа буулгахад Муцийн толгой дахин хүндээр гэдрэг унав. Малай эр хөдөлгөөнөө дахин давтлаа. Тэр тоолонд дуулгавартай толгой тэдгээрийн араас давтаж байлаа. Аяган дахь хар өнгийн шингэнүүд буцалж, аяганууд өөрсдөө нарийхан жингэнэсэн дуу гаргав. Зэс могойнууд тус бүрийн дэргэд давалгаа хэлбэртэй үл мэдэг хөдлөв. Тэр мөчид малай эр нэг алхам урагшлаад, нүдээ том болгон нээж, хөмсгөө өндөр өргөж, толгойгоо Муцийн зүг дохин хөдөлгөв… Үхдэлийн зовхи нь чичигнэж, ижил бишээр салж, тэдгээрийн дороос яг л хорголжин тугалга мэт сүүмийсэн цэхэр нүд харагдлаа. Бахдам ялалт, баяр баясал, бараг хонзогносон гэмээр хөөрлөөр малай эрийн царай гэрэлтэв. Тэр уруулаа том гэгч нээж, төвөнхнийх нь гүнээс сунжирсан улих мэт дуун хүчлэн гарч ирэв… Муцийн ам нь бас нээгдэж, тэрхүү хүний бус авианы хариуд сулхан гингэнэсэн дуун чичигнэн гарлаа…

Фабий тэссэнгүй. Түүнд ямар нэгэн албин чөтгөрийн шившлэгэд оролцож буй мэт санагдав. Тэрбээр хашгиран эргэж харалгүйгээр залбиран загалмайлсаар өөр хаашаа ч бус гэр рүүгээ яаран ухасхийн гүйлээ.

Гурван цагийн дараа Антонио бүх юм бэлэн, бүх эд зүйлсийг байранд нь тавьсан, эрхэм Муций явахаар болоод байна гэдгийг илтгэхээр түүн дээр ирэв. Зарцдаа нэг ч үг хэлэлгүйгээр Фабий саравчтай тагтан дээрээ гарлаа. Тэндээс байшин сайтар харагдаж байлаа. Түүний өмнө талд ачлаганы хэд хэдэн морьд багшран харагдав. Яг үүдэн шатны хажууд хоёр хүн суухаар тоноглогдсон өргөн эмээлтэй хүчирхэг хар хилэн азаргыг хөтөлж авчирсан байлаа. Тэнд зэвсэглэсэн мулзан толгойтой зарц нар зогсож байв. Байрны хаалга нээгдэхүйд малай эрээр түшүүлсэн энгийн хувцастай Муций гарч ирэв. Түүний царай цонхийж, үхсэн хүнийх шиг, гар нь үхдэлийнх шиг морин дээр суун цэх байж, жолоогоо тэмтрэн олж авав. Малай эр түүний хөлийг нь дөрөөнд жийлгээд ард нь эмээл дээр үсрэн мордоод биеийг нь гараараа тэврэв. Ийнхүү бүхэл бүтэн цуваа хөдөллөө. Морьд алхаж тэд гэрийн урдуур тойрон гарахад Муцийн бараан царайд хоёр цагаан толбо тодрон Фабийд үзэгдэх шиг болов… Тэрбээр түүн рүү өөрийнхөө нүдний хүүхэн хараагаар хандсан юм гэж үү? Ганцхан малай эр л сурсан зангаараа доогтой инээн бөхөлзөв.

Валерия энэ бүхнийг харсан болов уу? Түүний өрөөний цонхны хөшиг хаалттай байлаа… Гэхдээ тэр түүний ард зогсож байсан байж болох юм.

13
Үдийн хоолон дээр тэрбээр хоолны газар хүрч ирэв. Тэр маш аядуу агаад эелдэг байлаа. Харин ядарсан талаараа гомдоллосон хэвээр байв. Гэвч түүнд түгшүүр, урдны байнгын гайхшрал хийгээд нууцхан айдас аль хэдийнэ байхгүй болсон байлаа. Муцийг явсаны дараах өдөр Фабий түүний хөргийг дахин барьж авахад тэрбээр царайнаас нь нөгөө цэвэрхэн төрх, өөрийг нь зовоосон гэнэтийн ухаан баларталтыг олж харав… Бийр зотон дээгүүр хөнгөн агаад зөв гүйж байлаа.

Эхнэр, нөхөр хоёр урьдын амьдралаараа амьдарч эхлэв. Муций тэдний амьдралд хэзээ ч байгаагүй мэтээр алга болжээ. Фабий, Валерия хоёр хоёулаа түүнийг дурсахгүй, цаашдын хувь заяаных нь талаар сураглахгүй гэж нэгэн дуугаар зөвшилцсөн юм. Тиймээс түүний хувь заяа бүх хүнд нууц хэвээр үлдэв. Муций үнэн хэрэгтээ газрын гаваар орсон мэт алга болжээ. Нэг удаа Фабийд тэр нэг үйл нь ирсэн шөнө яг юу тохиолдсоныг Валерияд ярих хэрэгтэй юм шиг санагдав… Харин Валерия түүний санаа бодлыг таасан бололтой байсан бөгөөд амьсгалаа даран нүдээ онийлгож, яг л цохилт хүлээсэн бололтой байв… Фабий түүнийг ойлгожээ. Тэрбээр энэ цохилтыг хийсэнгүй.

Намрын нэгэн налгар өдөр Фабий ариун Сицилиягийн хөргийг зурж дуусгав. Валерия бадралт баг бишгүүрийн өмнө сууж байх агаад түүний хуруунууд даруулууд дээгүүр гүйж байлаа… Гэнэт нэгэн цагт Муцийн тоглож байсан нөгөө “Ялгуун хайрын дуулал” аяз түүний гарын дор эгшиглэж эхлэв. Тэрхэн мөчид тэрбээр гэрлэснээсээ хойш анх удаагаа өөрийн дотор шинээр төрж буй амьдралын чичирхийллийг олж мэдрэв. Валерия зогтусан зогслоо.
Энэ ямар утгатай юм бол? Үнэхээр л …
Төгсөв.
Иван Сергеевич Тургенев

Эх сурвалж www.wikimon.mn
Орчуулсан Н.Оюунбаяр
Манай сайт танд таалагдаж байвал LIKE хийгээрэй. Танд баярлалаа.
Сэтгэгдлийг ачааллаж байна ...
Санал асуулга
Төрийн алба хаагчдад 300 мянган төгрөг өгөхийг Та дэмжиж байна уу?
  • Дэмжиж байна.
  • Дэмжихгүй байна.