Цэнгээний газрын эзэн сүнс
2017 оны 10 сарын 21
Хуучны Зэрлэг Баруун гэж хэн нэгэн хэлэхэд засаг төрийн шударга хууль үйлчлэх байтугай харин ч эсрэгээр хулгай зэлгий, дээрэм тонуул, өрсөлдөөн тулаан өөрийн дүрэм журмаа тус тусдаа тогтоосон хот балгад, тосгон суурин, нутаг орон хэнбугайд ч гэсэн санагдах нь мэдээж. Бас түүн дээр алтны эрэлд хатаж аргаа барагсад, аз жаргалын хоосон мөрөөдөлдөө автан амь амьдралаа үрэгсэд санаанд тань аяндаа буух биз ээ. Харин тэр зэрлэг Баруунд, тодруулж хэлэхэд эдүгээ цагийн Аризона мужийн Тумстон хотын яг төвд цагтаа адал явдал, алаан хядааны үүр уурхай байсан “Биг Ноуз Кейтс” хэмээх газар орших бөлгөө.

Нэгэн мянга найман зуун далан есөн оны тэртээ цагт барьж босгосон “Аугаа” зочид буудлын туурин дээр “Биг Ноуз Кейтс” хэмээх өвөрмөц содон нэртэй ийм нэгэн зоогийн болон цэнгээний газар байх ажээ. Анх барьж босгосон “Аугаа” хэмээх тэр зочид буудалд 1881 оны аравдугаар сарын 25-нд Клэнтон Мак-Лурис нар ирж буусан хийгээд зөвхөн ганцхан шөнийн дотор Док хэмээх Холлидей, Уайатто хоёр, бас Виржил Морган Эрпам нар өөд өөдөөсөө буудалцаж байсан гэх энэ газрын нэрний учир юусан билээ? Угтаа Биг Ноуз Кейтс гэж хэн байсан болоод нэрийг нь юуны учир энд өнөө хүртэл хадгалан үлдэв ээ?

Тумстон хотын ууган янханыг Кэтрин Элдер гэдэг байсан бөгөөд эртний мэргэжлээр мэргэшсэн тэр эмэгтэй хотынхоо зугаа цэнгээний газруудад нөлөөгөө тогтоосон байжээ. Харин Кейт бол Док хочтой Холлидей хэмээх дээрэмчний үе үе үерхдэг найз нь байсан гэнэ. Техас мужийн Форт-Грайффины шоронгоос тэр дээрэмчнийг оргоход Кейт тус дэм үзүүлсэн болохоор тэр явдлын дараа Биг Ноуз Кейтсэд тэд гэрлэцгээсэн аж.
Гэхдээ тэд бол ёс төдий хосууд бөгөөд Холлидей мөрийтэй тоглоом, буу зэвсэг, луйврын ажлаа хийсээр байхад Кейт хатагтай өөрийнхөө орхиж чаддаггүй зугаа цэнгэл, биеэ үнэлэх явдлаа үргэжлүүлсээр иржээ.

Тумстон хот эдийн засгийн өсөлт чадавхаараа улам бүр нэмэгдэж, зөвхөн таван мянган оршин суугчидтай мөртлөө зуун арван баар цэнгээн, арван дөрвөн мөрийтэй тоглоомын газартай болжээ. “Аугаа” зочид буудалд юм юманд авхаалжтай, гарын ур дүй сайтайгаас төрөл бүрийн ажлуудыг амжуулж чаддаг нэгэн ажилсаг эр ажиллажээ. Хүмүүс түүнийг Свампер хэмээн дууддаг бөгөөд өөрөө ч энэ нэрэндээ дуртай нэгэн байж. Харин Свамперын этгээд сонин араншинг хүмүүс бодоод бодоод олдоггүй ажээ.

Зочид буудлынхаа олон өрөө тасалгааны хаа нэгтээ сууж болох хэдий ч яагаад ч юм тэр өөрөө тийнхүү тухлах ер дургүй, харин буудлын хамгийн доод харанхуй хонгилд амьдран суух бөлгөө. Бороотой байтугай өдөржин гэрэлтүүлсэн гэгээн нартай өдрөөр бүртийх юмны бараа үзэгдэхгүй түнэр харанхуй ноёлсон тэр хонгилд өөрийн хүслээрээ амьдрах болсонд хүмүүс хачирхдаг хэдий ч сүүлдээ ер тоохоо больж харин өөрсдийнхөө янз бүрийн таамаг дэвшүүлдэг ажээ.

Зарим хүмүүс түүний энэ байдалд эгдүүцэн “Сохор номин” хэмээн хочилдог бол “Аугаа” зочид буудлын хамаг алт эрдэнэс, эд баялаг орлогыг тэрбээр тийнхүү харанхуй нүхэнд хадгалж, өөрөө сахихын тулд чингэж харанхуй нүхэнд амьдардаг юм хэмээн нөгөө зарим хүмүүс өөр хоорондоо хэлэлцдэг гэнэ. “Сохор номин” хочтой тэр эрийн тухай өөр нэгэн таавар бий. Харанхуй нүхэнд амьдрагч тэр эр зөвхөн энэ зочид буудлынхаа доор амьдрахаас гадна улмаар хотын доор олон янзын хонгил гарган нүхэлж тэндээ янз бүрийн хулгайч луйварчид, өтөл бэртэгчдийг орогнуулдаг гэнэ.

“Аугаа” зочид буудлын дороос эхэлсэн энэ хонгил нүхнүүд улам бүр цааш гүнзгийрэн одсоор харанхуй тамын хаалганд тулж очдог бөгөөд тэнд үхэгсдийн сүнстэй “Сохор номин” хочит очиж уулздаг гэлцэнэ. Аль тэртээ 1890-ээд оноос “Аугаа” зочид буудлын доод хонгилд амьдрах “Сохор номин” хочит өнөө хүртэл бүтэн хоёр зууны турш тийнхүү амьдарч байгаа бөгөөд үе үе тэндээсээ гарч ирж байдаг хэмээх хачирхалтай яриа ч байдаг билээ. Үүнээс үүдээд “Аугаа” зочид буудлын олон янзын сүнс, хий үзэгдлүүдийн тухай яриа хөөрөө олон бий.

Трисия Росон хатагтай энэ талаар ихийг өгүүлдэг.
- Тумстон хотод анх би ирэхдээ энэ хот цагтаа танхай эрчүүл, завхай эмс үүрэлж, алаан хядаан, мөрийтэй тоглоом, алт эрдэнэсийн өрсөлдөөн зэрэг хууль бус явдлууд хийгээд уурхайн осол, буудалцаан зэргээс үүдэж цаг бусаар олон хүн үхэж үрэгдсэн тухай сонсож байлаа. Гэхдээ энэ бүхэн бол жирийн нэгэн яриа хөөрөө биш гэдгийг энэ хотод ялангуяа “Аугаа” зочид буудалд хоргодон үлдсэн үхэгсдийн сүнс, хий үзэгдлүүд нотлох ажээ. Харин энэ зочид буудлын туурин дээр орших зоог, цэнгээний газарт тэр олон хий үзэгдлүүд байнга тохиодог. Ялангуяа хар үүрээр, эсвэл шөнө дундын үеэс тэндхийн сүнс, хий үзэгдлүүд идэвхждэг бөлгөө.

Хэдийгээр би дам хүнээс сонссон ч энэ цэнгээний газраар байнга үйлчлүүлж, эндээс шөнийг өнгөрөөх мөнгөтэй эрчүүлийг олж авч оддог асан Кейт авхайн сүнс эндээ олон жилийн турш хоргодон үлдсэн гэнэ. Биеэ үнэлэх завхай явдлаараа тэр цаг үедээ зард гарсан Кейт түрийвчиндээ мөнгөө багтааж ядсан олон олон эрчүүлийг тийнхүү урхидан эртний ажил мэргэжлийн ид шидийг үзүүлэхээр дагуулан авч яваад адал балмад эр нөхөртөө тушаадаг байжээ. Док хочит Холлидей мөнгөөр бялхсан тэдгээр эрчүүдийг тонон дээрэмдээд зогсохгүй амь насыг нь бүрэлгэж орхидог, энэ явдлыг гадарласан Тумстоны эрчүүл Кейтээс жийрхдэг бол тэр хотоор дайрсан явуулын харчуул Кейтийн ээлжит урхинд орж эмгэнэлтэйгээр төгсдөг байжээ.

Кейттэй нэгэн шөнийг наргиж өнгөрөөхөөр шийдсэн явуулын эр түүнтэй сугадалцан тэврэлдсээр “Аугаа” зочид буудлын зоогийн газрыг орхин одоод дахин хэзээ ч эргэж ирээгүй бол маргааш өдрийн үдшээр гоёж гоодсон Кейт инээд алдсаар тэнд орж ирнэ. Хөгжөөн наргиантай тэр зоогийн газартаа инээд алдсаар орж ирэх Кейт хатагтай тайван алхсаар булангийн ширээний ард очиж сууна. Төдөлгүй хөл хөгжөөн, инээд наргиан, дуу хуур өрнөж, ид дундаа орох үед халамцуухан нэгэн эр хаа нэгтээгээс гарч ирээд Кейтэд дөхөж очоод сээтэн хаях ажээ. Эсвэл Тумстон хотод зочилж ирсэн эрхэмсэг нэгэн эр олны дундуур бардам алхсаар Кейтийг бүжигт урингаа энэ тэрийг хуучилна. Кейттэй тийнхүү хүзүү сээрээр холбогдсон эр түүнтэй тэврэлдэн гарч одсоноор дахиж хэн нэгэнд үзэгдэхгүй болох ажээ.

“Биг Ноуз Кейтс” хэмээх өвөрмөц содон нэртэй ийм нэгэн цэнгээний газар өнөөдөр Тумстон хотноо нууцаа хадгалсаар орших бөгөөд тэндхийн сүг, сүнс, хий үзэгдлийн учрыг өгүүлэх хүмүүс ч олон байдаг. Эрчүүдийг урхидан авч одогч Кейт, тэдгээр эрчүүдийг дээрэмдсэний эцэст амийг нь хөнөөх алуурчин Холлидей, бас аймшигт эр, эм хоёрын гарт золгүйгээр амиа алдсан тэр олон харчуудын амьдарч байсан цаг хугацаа аль тэртээ олон үеийн чанадад уусан одсон хэдий ч өнөөдөр Тумстон хотынхоо “Биг Ноуз Кейтс” хэмээх зугаа цэнгээний газартаа сүнс, хий үзэгдэлд хувиран үлдсэн ажээ. Хэдийгээр олон жилийн тэртээд амьдарч байсан тэр хүмүүсийн сүнснүүд шөнө дүлээр эсвэл үүрээр гэнэт амилдаг учир нь тийм бөлгөө.

Тиймээс тэдгээр сүнснүүд догширхоос эмээсэн тэр зугаа цэнгээний газрын эзэд нь “Биг Ноуз Кейтс” хэмээх нэрийг нь өөрчилж зүрхэлдэггүй бололтой. Өөрийнх нь нэрийг өргөж байгаа “Биг Ноуз Кейтс” зугаа цэнгээний газартаа Кейтийн дүр төрх үе үе үзэгддэг, сүнс нь хэдийнээ үхэж тонилсон хэдий ч бас хэн нэгнийг урхидан дагуулж үхлийн босго руу авч одохыг хүссэн сүнс нь тийнхүү хоргодон үлдсэн болов уу?

Амьд сэрүүндээ зугаа цэнгээний газраар үйлчлүүлэх эрчүүдийг урхиддаг байсан Кейт бүсгүй үхэж талийсан хойноо тэндээ эзэн сүнс болон үлдсэн түүх энэ бөлгөө!
Эх сурвалж www.wikimon.mn
Манай сайт танд таалагдаж байвал LIKE хийгээрэй. Танд баярлалаа.
Сэтгэгдлийг ачааллаж байна ...
Санал асуулга
Төрийн алба хаагчдад 300 мянган төгрөг өгөхийг Та дэмжиж байна уу?
  • Дэмжиж байна.
  • Дэмжихгүй байна.